Metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne

Ruch odgrywa kluczową rolę w rozwoju dzieci – jest to powszechnie przyjmowana i dobrze udokumentowana teza. Weronika Sherborne podkreślała dodatkowo, że każde dziecko pragnie dobrze czuć się w swoim ciele, panować nad nim oraz nawiązywać satysfakcjonujące relacje z innymi. Choć założenia te mogą wydawać się oczywiste, metoda, którą stworzyła, znacząco różni się od codziennej spontanicznej aktywności dzieci.

Co wyróżnia Metodę Ruchu Rozwijającego?

Wbrew swojej nazwie, metoda nie koncentruje się wyłącznie na ruchu. Ćwiczenia – określane przez autorkę jako „doświadczenia ruchowe” – pełnią funkcję narzędzia, które wspiera rozwój dziecka w dwóch głównych obszarach:

1. Sfera fizyczna

• rozwijanie świadomości własnego ciała,

• doskonalenie kontroli nad ruchem,

• budowanie poczucia bezpieczeństwa w kontakcie fizycznym.

2. Sfera osobowościowa i społeczna

• kształtowanie umiejętności komunikacyjnych,

• wzmacnianie wrażliwości na potrzeby i emocje innych osób,

• budowanie pewności siebie i poczucia sprawstwa,

• przeżywanie sukcesu, możliwego dzięki wyeliminowaniu elementu rywalizacji.

Jednym z kluczowych założeń metody jest brak współzawodnictwa. Każde dziecko ma możliwość doświadczyć sukcesu, niezależnie od poziomu sprawności.

Znaczenie dotyku w metodzie Sherborne

Centralnym elementem zajęć jest dotyk – traktowany jako narzędzie wspierające relację, poczucie bezpieczeństwa i komunikację niewerbalną. Współcześnie, w obliczu częstych dyskusji dotyczących „złego dotyku”, temat kontaktu fizycznego bywa obszarem nadmiernej ostrożności. Jak zauważa prof. Marta Bogdanowicz, może to prowadzić do pomijania znaczenia „dobrego dotyku”, który jest ważny dla prawidłowego rozwoju emocjonalnego i społecznego dziecka.

(Artykuł Marty Bogdanowicz dotyczący tej tematyki znajdziesz tutaj.)

Rola rodziców i opiekunów podczas zajęć

Zajęcia prowadzone są najczęściej z udziałem rodziców lub opiekunów, co stanowi ich istotny atut. Dzięki temu:

• dziecko wchodzi w bezpieczną, opartą na zaufaniu relację z partnerem,

• rodzic poznaje sposób wspierania rozwoju swojego dziecka,

• relacja dorosły–dziecko zostaje pogłębiona poprzez wspólne doświadczenie ruchowe.

Weronika Sherborne wyróżniła trzy podstawowe typy relacji, które mogą wystąpić podczas zajęć:

Relacja „z” – opiekuńcza

Dorosły wspiera dziecko, które pozostaje w roli biernej.

Relacja „razem” – współpraca

Dziecko i dorosły działają wspólnie, na równych zasadach.

Relacja „przeciwko” – aktywna

Obie osoby są aktywne, a ćwiczenia polegają na kontrolowanym „przepychaniu”, przeciąganiu czy oporze – zawsze z zachowaniem zasad bezpieczeństwa.

Dla kogo przeznaczona jest metoda?

Metoda Ruchu Rozwijającego znajduje zastosowanie w pracy z:

• dziećmi z niepełnosprawnością intelektualną,

• dziećmi niewidomymi i niedowidzącymi,

• dziećmi rozwijającymi się typowo, w przedszkolach i szkołach,

• dziećmi z trudnościami emocjonalnymi,

• dziećmi z lękiem przed mówieniem (np. w kontekście jąkania).

Jej uniwersalność sprawia, że jest cenionym narzędziem zarówno w edukacji, jak i w terapii.

Jak wyglądają zajęcia?

Zajęcia odbywają się zazwyczaj w przestrzeni sprzyjającej swobodnemu ruchowi. Oparte są na prostych aktywnościach: turlaniu, kołysaniu, ciągnięciu, podpieraniu czy wspólnym budowaniu pozycji. Ich przebieg można zobaczyć w materiałach przedstawiających skróty zajęć z różnych placówek.

Opisana metoda jest wspomagająca wobec innych – nie może być wiodącą.

Polecane materiały

Osobom zainteresowanym metodą Sherborne polecamy:

• Marta Bogdanowicz, Dariusz Okrzesik
  Opis i planowanie zajęć według Metody Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne, Gdańsk 2011.
  (Publikacja zawiera dużą liczbę ćwiczeń i przejrzyste ilustracje.)

• Marta Bogdanowicz
  Skale Obserwacji Zachowania Dzieci i Rodziców uczestniczących w zajęciach Ruchu Rozwijającego
  (Dla osób chcących dokumentować efekty terapii.)